Lòng hiếu thảo của Rahula đối với cha mẹ

Mùa Vu Lan lắng nghe câu chuyện về lòng hiếu thảo của Rahula đối với thân mẫu Yasodhara và Đức Thế Tôn

Rahula, từ nhỏ đã có những phẩm chất đạo đức tự thân cũng như cách thức thể hiện lòng hiếu thảo đối với đấng sinh thành. Siddharttha ra đi khi Rahula còn rất nhỏ. Yasodhara đã gạt lệ nhớ thương và đơn thân nuôi dưỡng Rahula bảy năm trường trong cô đơn, khắc khoải. Rahula bẩm thụ một khí chất đặc biệt so với những đứa trẻ đồng hàng. 

Lòng hiếu thảo của Rahula đối với cha mẹ
Lòng hiếu thảo của Rahula đối với cha mẹ

Trong lần Đức Thế Tôn trở về thăm quê, dù chưa hình dung ra dáng vẻ của cha, nhưng khi được mẹ bảo rằng, bậc dẫn dầu đoàn Sa-môn hôm ấy chính là người cha khả kính đã biền biệt bao năm qua, Rahula đã vâng theo lời mẹ dạy một cách tuyệt đối và chạy đến cầu xin Đức Thế Tôn ban phần thừa kế cho.

Khi được Đức Thế Tôn hứa khả và huấn thị ngài Sariputta đưa về tinh xá để làm lễ xuất gia, Rahula cũng tùy thuận nghe theo mà không hề có một chút phản kháng. Chi tiết này được các nhà chú giải kinh điểncho rằng, do lòng từ vô hạn của Đức Thế Tôn nên Rahula cảm thấy bóng che của Ngài thật an lạc và đã an tâm đi theo Ngài, dù chỉ lần đầu gặp gỡ.

Lòng hiếu thảo của Rahula với Thế tôn
Lòng hiếu thảo của Rahula với Thế tôn

Một đứa trẻ thơ thường bỡ ngỡ vô cùng và rất khó để chấp nhận một người xa lạ làm cha mình. Tuy nhiên, Rahula lại rất đĩnh đạc, dạn dĩ khi xin cha phần thừa kế. Sở dĩ Rahula thực hiện điều đó một phần là do nghe theo lời dạy của thân mẫu Yasodhara.

Không chỉ vâng lời mẹ, người lớn từ nhỏ, khi được sống chung với tập thể những người xuất gia, Rahula luôn vâng giữ những điều khuyên răn của các bậc trưởng thượng. Đó là những giới điều do Phật chế định ra. Kinh điển và Luật tạng đều ghi lại rằng: Một lần nọ, bị những vị khách tăng lớn tuổi chiếm dụng chỗ ngủ của mình, Sa-di Rahula không vì thế mà buồn lòng, bực bội. Cậu đã an giấc qua đêm trong nhà vệ sinh của Đức Phật. Mãi đến khi trời gần sáng, Đức Thế Tôn cần sử dụng nhà vệ sinh mới phát hiện ra Sa-di Rahula nằm ngủ còng queo trên nền đất lạnh. Chứng kiến cảnh tượng đó, Đức Thế Tôn quả thực đã xúc động mạnh.

Lòng hiếu thảo của Rahula khi nhường chỗ ngủ cho người khác
Lòng hiếu thảo của Rahula: Vì giữ giới luật nên nhường chỗ ngủ cho người khác

Vì Chánh pháp nên đã chỉnh lý bổ sung những thiết định giới luật đã ban hành trước đó. Không ỷ lại tình thống thuộc, thân quen, tuân giữ nghiêm túc những quy định về giới luật. Tự chủ và giản đơn trong nếp sống, sinh hoạt của mình, là đặc thù riêng có của nhân cách Sa-di trẻ tuổi Rahula.

Ý nghĩa Bông hồng cài áo trong mùa báo hiếu
Chùa Hải Đức: Kiến trúc độc đáo cùng câu chuyện kỳ lạ về người cha tiền kiếp
Phật dạy: 4 nỗi khổ lớn nhất của đời người, vượt qua được thì mới mong hậu vận an nhàn, hạnh phúc

Ở độ tuổi đang trưởng thành ấy, với những đứa trẻ khác, đây là lứa tuổi chúng thích được khẳng định mình. Chúng dường như sẽ dễ dàng nói dối thay vì chấp thuận giới luật. Tại sao? Vì chúng sợ trừng phạt khi phạm lỗi. Vì muốn gây sự chú ý của người lớn. Vì muốn tìm một sự dễ chịu, vì muốn đùa vui…

Là một đứa trẻ sinh hoạt trong Tăng đoàn, Sa-di Rahula nhiều lần phạm phải lỗi lầm này. Cậu đã gây ra điều phiền bực trong Tăng chúng hay những cư sĩ muốn được gặp Đức Thế Tôn. Đức Phật đã khéo dẫn dụ hình ảnh thau nước bẩn và cái gương soi để giáo hóa Rahula. Một thau nước bẩn chỉ có thể đổ đi và không có thể dùng vào được việc gì. Người nói dối cũng vậy. Cái gương soi phản ảnh lại tất cả những hành động, dung nghi của mình. Những điều không tốt thì nên tránh xa. Những điều thiện pháp thì hãy nỗ lực thực hiện. Từ lời dạy đó của Đức Phật, Sa-di Rahula đã quyết không nói láo, dầu nói để mà chơi.

...
Rahula luôn giữ lòng hiếu thảo của mình khi vâng lời dạy của Đức Phật

Thanh niên tăng Rahula lớn lên trong sự giáo dưỡng của Đức Phật, ngài Sariputta và Tăng chúng. Đôi khi cùng thầy Sariputta ra phố khất thực. Rahula bị các thanh niên ngoại đạo chọc ghẹo nên mất kiểm soát và để sân tâm khởi lên. Quán sát được tâm tư của Tôn giả, Đức Phật đã khéo giảng dạy về hạnh tu nhẫn nhục theo tứ đại: Này Rahula, ví như trên đất người ta quăng đồ tịnh, quăng đồ không tịnh, quăng phân uế, quăng nước tiểu, nhổ nước miếng, quăng mủ và quăng máu. Tuy vậy đất không lo âu, không dao động, hay không nhàm chán; cũng vậy, này Rahula, hãy tu tập như đất…

Từ những nỗ lực giáo dưỡng của Đức Phật, của ngài Sariputta và chư Tăng, Sa-di Rahula từng bước trưởng thành và chứng tỏ khả năng ham học hỏi. Sự thành tâm cầu thỉnh của Rahula đã được xác chứng trong kinh: “Bạch Thế Tôn! Thế Tôn hãy thuyết pháp cho con để sau khi nghe, con có thể sống một mình, viễn ly, không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần”. Nỗ lực cần cầu học hỏi của Rahula rất mạnh mẽ. Đôi khi vì ham học mà quên cả việc khất thực thức ăn.

Thượng tọa Thích Nhật Từ: 'Cúng dường như ở chùa Ba Vàng là không phù hợp'
Những lời Phật dạy về chữ hiếu, con cái nhớ khắc cốt ghi tâm
Nhà có 4 thứ này là dấu hiệu của phúc - đức - lộc - phát, càng ở càng giàu

Kinh điển ghi lại rằng, một sáng nọ từ tinh xá Jetavana, Rahula theo chân Đức Thế Tôn vào kinh thành Savatthi khất thực. Đang trên đường đi, Đức Thế Tôn đã tùy thuận nhân duyên nên đã có bài thuyết giảng về giáo lý Vô ngã. Bài thuyết giảng đã thu hút Rahula chăm chú lắng nghe. Sau khi nghe xong, Rahula quyết từ bỏ chuyến đi khất thực, trở về tinh xá với bụng đói meo để kịp thời quán niệm về pháp hành vừa được Đức Phật chỉ dạy.

Rahula với Đức Phật (Ảnh minh họa)
Rahula với Đức Phật (Ảnh minh họa)

Sự tinh cần, ham học ham tu của Rahula còn được các nhà chú giải kinh Trường bộ cho rằng, suốt mười hai năm, lưng của Tôn giả Rahula chưa hề dính chiếu. Nhờ sự tinh cần đó, Rahula chứng đắc A-la-hán khi tuổi còn rất trẻ. Có nhiều tài liệu bất đồng về thời điểm chứng Thánh của Rahula. Tuy nhiên, bằng chứng xác thực nhất là sau khi nghe Tiểu kinh giáo giới La Hầu La, số 147, thuộc kinh Trung bộ thì tâm của Tôn giả Rahula được giải thoát khỏi các lậu hoặc. Cũng nhờ đắc Thánh quả rất sớm nên ngay cả ma vương Vasavattì cũng không hù dọa được Tôn giả Rahula.

Với tự thân, Rahula đã có những nỗ lực tuyệt vời. Với mẫu thân, Tôn giả đã thể hiện vai trò một người con hiếu rất mực cảm động. Chuyện tiền thân Đức Phật 12 đã kể lại rằng, một lần Rahula đến thăm thân mẫu là Tỳ-kheo ni Bimbadevi (tên khác của Yasodhara sau khi xuất gia) thì được biết mẹ đang bị sình bụng, khó tiêu nên không ra tiếp chuyện được.

Biết mẹ không khỏe nên Rahula lo lắng vô cùng. Rahula vào tận giường và thẽ thọt thưa rằng: Nếu như khi ở hoàng cung, mỗi lúc gặp bệnh như vậy, mẹ sẽ uống thuốc gì? Bà Bimbadevi cho biết, mỗi khi bị bệnh chướng bụng đầy hơi thì thường uống nước xoài ép. Nhưng mà này con ơi, làm sao có thể kiếm được thứ nước đó trong những món ăn khất thực hàng ngày của chúng ta? Sa-di Rahula cương quyết hứa với mẹ rằng: Con sẽ kiếm thứ ấy cho mẹ.

Khái niệm “địa ngục” trong một số kinh sách Phật giáo
Ý nghĩa chắp tay trong nghi thức Phật giáo
Phước đức có bị hết hay không? Biết câu trả lời ta càng choáng váng về những việc mình đã làm
Rahula vì lòng hiếu thảo với mẹ mà làm tất cả những gì có thể
Rahula vì lòng hiếu thảo với mẹ mà làm tất cả những gì có thể (Ảnh minh họa)

Mạnh bạo hứa với mẹ như thế nhưng thâm tâm Sa-di Rahula lo lắng hoang mang. Tìm đâu ra thứ thuốc chữa bệnh rất mực bình thường đó, với khả năng của một chú tiểu trẻ con? Sau nhiều nỗi băn khoăn, Rahula chợt nhớ đến sư phụ và đã cầu cứu ngài Sariputta. Thương đệ tử, Trưởng lão Sariputta đã vào cung vua Kosala và có được nước ép xoài trị bệnh. Nhận được nước ép xoài từ sự trợ giúp của sư phụ Sariputta, Rahula khoan khoái vô cùng. Tình thương mẹ của Rahula không dừng lại ở đó. Trong một lần khác, bà Bimbadevi lại bị bệnh đau bao tử. Cũng nhờ lòng hiếu thảo của Rahula nên sư phụ Sariputta lại một lần nữa đã gia tâm hỗ trợ.

Từ lòng hiếu thảo của Rahula xét đến phận làm con của muôn người

Rahula từ nhỏ đã biết nghe lời cha mẹ, sống tự chủ và không ỷ lại, lại nỗ lực học tập. Đặc biệt là cậu biết cố gắng báo hiếu bằng những gì có thể. Vậy, cũng là phận làm con, chúng ta đã sống với cha mẹ như thế nào?

Xem thêm:

Hãy sống 365 ngày trọn vẹn cùng chữ Hiếu

Xúc động tâm tư gửi mẹ của phật tử cài đóa hồng trắng mùa Vu Lan hiếu hạnh

Theo Chúc Phú

Bình Luận

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *